Görmek ve Körlük romanlarının yazarı Jose Saramago’nun ölüm yıldönümü

Nobel Edebiyat Ödüllü romancı Jose Saramago’nun 12’inci vefat yıldönümü. Dünya edebiyatına pek çok kıymetli roman, hikaye armağan eden Saramago’nun, en kıymetli romanı kuşkusuz Körlük ve Görmek yapıtıdır.

Portekiz edebiyatından Jose Saramago’nun Körlük kitabı, körlüğün bulaşıcı bir hastalık olarak bütün topluma yayılışını mevzu edinir.

1995 yılında yayınlanan Saramago’nun en çok okunan ve bilinen yapıtı, muharrire Nobel Edebiyat Mükafatını kazandırdı. Roman, 2008 yılında direktör Fernando Meirelles tarafından sinemaya uyarlandı.

Yazar, burada körlüğü bir metafor olarak kullanır. Asıl vermek istediği ana fikir, insanların duyarsızlığı, bencilliğine dikkat çekmektir. Gelişen olaylara kayıtsız kalan lümpen topluma sert bir tenkittir.

Trafiğin en ağır olduğu saatlerde kırmızı ışıkta bekleyen isimsiz biri, yeşilin yanmasını beklerken ansızın kör olur. Şunu belirtmekte yarar var ki, romanda rastgele bir yer ismi, cadde, sokak, kent ve insanların isimleri yoktur. Bu da romanın en değerli özelliğidir.

Sayfa: 336

Jose Saramago

Jose Saramago, Lizbon kentinin kuzeyindeki küçük bir köy olan Azinhaga’da doğdu. Fakir bir köylü ailenin oğlu olarak büyüdü. Ailesiyle birlikte taşındığı Lizbon’da tahsil gördü. Tahsili sırasında kırsal kesimde çalıştı. Ekonomik sıkıntıları nedeniyle okulu bıraktı, makinistlik eğitimi aldı.

Teknik ressamlıktan redaktörlüğe, editörlüğe ve çevirmenliğe kadar birçok işte çalıştı. Bir yayınevinde, yayın hazırlığı ve üretim departmanında misyon yaptı.

Diario ve Lisboa gazetelerinde kültür editörü olarak çalıştı. Siyasi yorumlar yazdı. Portekiz Muharrirler Birliği’nin idare konseyinde misyon üstlendi. 1976’dan sonra kendini tümüyle kitaplarına verdi.

Nobel ödüllü yazar

Yazarın romanları ve denemelerinin yanı sıra iki şiir kitabı ve oyun kitapları da vardır. Saramago, 1998 Nobel Edebiyat Ödülü’ü kazandı. Müellifin biçemi pek dikkate bedeldir.

Düz yazılarında, noktalama işareti olarak nokta ve virgülden oburunu kullanmaz. Anlatım lisanı de hayli muzipçedir; bu da okuyucuyu muharrire bağlayan bir öbür etkendir.

Ünlü müellif 18 Haziran 2010’da 87 yaşında öldü.